Ngày 21/01/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 31/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lưu trữ, nhằm tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong công tác lập hồ sơ, thu nộp, chỉnh lý, bảo quản, sử dụng, số hóa và xây dựng cơ sở dữ liệu tài liệu lưu trữ; đồng thời nâng cao trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc quản lý, bảo vệ an toàn tài liệu lưu trữ.
Theo Nghị định, phạm vi điều chỉnh bao gồm: hành vi vi phạm về thực hiện nghiệp vụ lưu trữ và hoạt động dịch vụ lưu trữ; quy định hình thức xử phạt, mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với từng hành vi; đối tượng bị xử phạt; thẩm quyền lập biên bản, thẩm quyền xử phạt và việc tổ chức thi hành. Nghị định cũng nêu rõ các hành vi vi phạm liên quan đến tài liệu bí mật nhà nước thực hiện theo quy định xử phạt trong lĩnh vực an ninh, trật tự và quy định pháp luật có liên quan.
Một số nội dung đáng chú ý:
- Hình thức xử phạt: cảnh cáo; phạt tiền.
- Xử phạt bổ sung: tước quyền sử dụng Chứng chỉ hành nghề lưu trữ có thời hạn từ 03 - 06 tháng (đối với hành vi theo quy định).
- Mức phạt tiền tối đa: đối với cá nhân đến 30.000.000 đồng, đối với tổ chức đến 60.000.000 đồng; hộ gia đình, hộ kinh doanh áp dụng như cá nhân.
Nghị định quy định rõ chế tài đối với các nhóm hành vi, như:
- Hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực lưu trữ (mang tài liệu ra ngoài trái phép; truy cập/sao chép/chia sẻ trái phép; mua bán/chiếm đoạt; làm mất, làm hỏng tài liệu…); kèm các biện pháp như buộc hoàn trả tài liệu, hủy bản sao sao chép trái phép, nộp lại tài liệu chiếm đoạt, cải chính thông tin và xin lỗi công khai (trường hợp liên quan).
- Vi phạm về thu nộp hồ sơ, tài liệu vào lưu trữ hiện hành và lưu trữ lịch sử; chỉnh lý tài liệu; bảo quản tài liệu lưu trữ; hủy tài liệu lưu trữ; sử dụng tài liệu lưu trữ.
- Vi phạm quy định về số hóa tài liệu lưu trữ và tạo lập/cập nhật cơ sở dữ liệu tài liệu lưu trữ, trong đó nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm kỹ thuật số hóa, an ninh an toàn thông tin, bảo mật dữ liệu và sao lưu dự phòng.
- Thẩm quyền xử phạt được quy định cụ thể cho: Chủ tịch UBND các cấp; Thanh tra; Giám đốc Sở Nội vụ và một số chức danh, lực lượng có liên quan theo phạm vi quản lý.
Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 08/03/2026.
(Có Nghị định 31/2026/NĐ-CP kèm theo)
