Sáng ngày 10/4/2025, Quân khu 2 tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” bằng hình thức trực tiếp kết hợp với trực tuyến đến các điểm cầu. Chương trình do Đồng chí Thiếu tướng Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Phó Chính ủy Quân khu, Trưởng Ban chỉ đạo 515 Quân khu chủ trì hội nghị với sự tham gia trực tuyến kết nối đến 6 điểm cầu tại các tỉnh: Điện Biên, Lai Châu, Sơn La, Phú Thọ, Tuyên Quang, Lào Cai.
“Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” nhằm mục đích rà soát, tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với các phần mộ chưa xác định được thông tin tại các nghĩa trang liệt sĩ để phục vụ giám định AND, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, qua đó đáp ứng yêu cầu của công tác tri ân, thực hiện chính sách đối với người có công với cách mạng theo kết luận của Đồng chí Tổng bí thư và đồng chí Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo Quốc gia. Quá trình thực hiện cần sự vào cuộc của toàn hệ thống chính trị, sự thống nhất, phát huy vai trò của các cấp ủy, các đơn vị lực lượng vũ trang và chính quyền địa phương; Sự phối hợp chặt chẽ, hiệp đồng giữa các cơ quan, đơn vị và các tổ chức chính trị - xã hội tại địa phương. Đồng thời tổ chức tốt công tác thông tin, tuyên truyền, chủ động định hướng dự luận xã hội; kịp thời phát hiện, ngăn chặn, không để các thế lực thù địch, phần tử xấu lợi dụng chống phá.
“Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” dự kiến sẽ tiến hành trong 02 giai đoạn.
- Giai đoạn 1: Từ nay đến ngày 27/7/2027: Hoàn thành lấy mẫu HCLS đối với mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin trong 179 NTLS trên địa bàn Quân khu 2 với 11.773 mộ liệt sĩ;
- Giai đoạn 2: Từ tháng 7/2027 đến tháng 7/2030: Tiếp tục lấy mẫu HCLS đối với mộ liệt sĩ có một phần thông tin nhưng chưa xác định được danh tính trong 68 NTLS với 1.362 mộ liệt sĩ.
Tại tỉnh Điện Biên, Chương trình diễn ra tại Hội trường trực tuyến Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh, với sự tham gia của các thành viên Ban Chỉ đạo 515 tỉnh (Theo Quyết định số 336/QĐ-UBND ngày 24/02/2026 của UBND tỉnh về kiện toàn Ban Chỉ đạo tỉnh Điện Biên về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ), do đồng chí Nguyễn Văn Đoạt - Phó Chủ tịch UBND tỉnh, trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh chủ trì.
Đồng chí Nguyễn Văn Đoạt - Phó Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì hội nghị tại điểm cầu tỉnh Điện Biên
Đại diện các Sở, ban, ngành thành viên Ban Chỉ đạo 515 tỉnh tham dự hội nghị
Tỉnh Điện Biên hiện có 09 nghĩa trang liệt sĩ và 01 nghĩa trang Thanh niên xung phong với Tổng số mộ: 7.256 mộ, trong đó: Số mộ có đủ thông tin: 798 mộ; Số mộ có một phần thông tin: 658 mộ; Số mộ chưa xác định thông tin: 5.800 mộ; Tổng số mộ đề nghị lấy mẫu: 5.128 mộ; Tỷ lệ đề nghị lấy mẫu trung bình: 70,67%. Các nghĩa trang đều được Trung ương, Tỉnh ủy, UBND tỉnh quan tâm đầu tư lớn từ ngân sách và xã hội hóa, giữ gìn trang nghiêm, sạch đẹp, trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước.
Tỷ lệ mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại các nghĩa trang trọng điểm của tỉnh (A1, Độc Lập, Him Lam, Tông Khao) là rất cao, là rào cản lớn trong việc thân nhân liệt sĩ tới thăm viếng, tri ân và tìm kiếm xác định phần mộ liệt sĩ.
Đối với các NTLS trên địa bàn tỉnh Điện Biên, giai đoạn 1 từ tháng 7/2026 đến tháng 7/2027 dự kiến sẽ lấy mẫu các mộ chưa xác định được thông tin tại 07 NTLS (A1, Him Lam, Độc Lập, Tông Khao, Tuần Giáo, Tủa Chùa, Nghĩa trang thanh niên xung phong) với 4.977 mộ liệt sĩ; Giai đoạn 2 từ tháng 8/2027 đến 2030 sẽ lấy mẫu các mộ có một phần thông tin nhưng chưa đủ yếu tố xác định danh tính liệt sĩ tại 02 NTLS (A1, Tuần Giáo) với 48 mộ liệt sĩ.
Phát biểu tham luận tại Hội nghị, Đồng chí Nguyễn Văn Đoạt - Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Điện Biên đã nêu khái quát tình hình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trên địa bàn tỉnh, đồng thời nhấn mạnh tỉnh sẽ tích cực chỉ đạo và triển khai có hiệu quả, đảm bảo tiến độ và hoàn thành “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” với tinh thần quyết tâm cao nhất. Cũng tại hội nghị, Đồng chí đã nêu kiến nghị với Quân khu 2 và các bộ, ngành 6 kiến nghị, đề xuất cụ thể như sau:
1. Đề nghị Bộ Quốc phòng, Viện Pháp y Quân đội, Trung tâm Giám định ADN cử cán bộ kỹ thuật giàu kinh nghiệm hỗ trợ trực tiếp tại Điện Biên, hướng dẫn quy trình khai quật, lấy mẫu, bảo quản lạnh, chống ô nhiễm chéo.
2. Lấy mẫu theo lộ trình khoa học, giảm tác động cảnh quan: Ưu tiên các nghĩa trang có tỷ lệ mộ vô danh cao (Him Lam, Độc Lập); thực hiện theo từng giai đoạn, từng khu vực nhỏ; áp dụng phương pháp khai quật hạn chế (chỉ mở một phần mộ) để bảo vệ bia mộ, nền mộ và mỹ quan chung.
3. Đánh giá chất lượng mẫu tại chỗ: Chỉ lấy mẫu khi xác định có khả năng giám định thành công. Tránh lấy mẫu dàn trải, không đạt chất lượng gây lãng phí và ảnh hưởng tâm lý thân nhân.
4. Xây dựng quy trình bàn giao, bảo quản mẫu thống nhất: Quân khu 2 phối hợp với tỉnh xác định rõ đầu mối tiếp nhận, vận chuyển, lưu trữ và giám định; có cơ chế thông báo kết quả kịp thời, minh bạch đến thân nhân.
5. Xử lý trường hợp mẫu không đủ điều kiện: Lập biên bản ngay tại chỗ, thông báo cho Sở Nội vụ, UBND cấp xã và thân nhân để quản lý, lưu trữ thông tin.
6. Bảo đảm an ninh, tâm linh và tuyên truyền: Thực hiện nghi lễ phù hợp với phong tục địa phương trước và sau khai quật; đẩy mạnh tuyên truyền về ý nghĩa của việc giám định ADN để tạo sự đồng thuận trong nhân dân.
Đồng chí Nguyễn Văn Đoạt - Phó Chủ tịch UBND tỉnh phát biểu tham luận tại Hội nghị
Việc xác định danh tính hài cốt liệt sĩ thông qua giám định ADN là chủ trương nhân văn, sâu sắc, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”. Tỉnh Điện Biên cam kết sẽ chỉ đạo quyết liệt các sở, ban, ngành, địa phương phối hợp chặt chẽ với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh để triển khai hiệu quả kế hoạch lấy mẫu. Rất mong Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 2 và Ban Chỉ đạo quốc gia tiếp tục quan tâm, tạo điều kiện về nhân lực, kỹ thuật và kinh phí để chúng ta sớm trả lại tên cho những người con đã hy sinh vì Tổ quốc.
